Tagarchief: Lumièrepark

FLORIADE: het kan nog alle kanten op

Floriade mag van start

De gemeenteraad is op 2 juli 2015 na een marathonvergadering akkoord gegaan met het Masterplan Floriade; de PVV, SP en AP/OPA stemden tegen. De Floriade mag de gemeente niet meer dan 17 miljoen euro kosten. Het Flevolandse bedrijfsleven is blij met het besluit want de aanleg van de Floriade levert de Flevolandse ondernemers kansen om te profiteren van de Floriade. Maar de hamvraag is natuurlijk wat de Floriade de bewoners van de Filmwijk, het Centrum en Stedenwijk oplevert.

Hoewel de gemeenteraad het Masterplan heeft vastgesteld voor de tuinbouwexpositie in 2022 kan het volgens ex-wethouder Henk Mulder “niet anders dan dat er in zeven jaar nog van alles gaat gebeuren”. Het is volgens Mulder onvermijdelijk dat het uiteindelijke plan voor de Floriade in Almere er heel anders uit zal zien dan de plannen die er nu liggen. Een nieuwe gemeenteraad zou het evenement in 2018 nog kunnen afblazen. Maar die kans acht Mulder klein want dat levert zo veel financiële schade en imagoschade op dat hij dat niet snel ziet gebeuren.

Ondanks deze geruststellende woorden zitten we toch met een aantal vragen:

  • Zal de gemeente na eerdere financiële debacles ditmaal wel zorgen dat het binnen de begroting blijft?
  • Wordt het een tuinbouwexpositie zoals in Venlo of een echte circulaire woonwijk met stadslandbouw?
  • Wordt het een geïsoleerde wijk of begint de Floriade al vanaf het station met een aantrekkelijke groene wandelroute via de Esplanade en het Lumièrepark?

Met andere woorden is het centrum van Almere in 2022 ook echt een stuk mooier en duurzamer geworden met de 17 miljoen aan gemeenschapsgeld?

Hoe kan het worden?

De ‘Floriade 2022 Growing Green Cities – Amsterdam Almere’ kán er zo uit gaan zien:

  • de thema’s voeding, vergroening, gezondheid/leefbaarheid en energiebesparing krijgen een eigen plek op het terrein
  • een drie kilometer lange boulevard en een bijzondere verzameling van bomen, planten en bloemen
  • een moderne kas van 4.000 vierkante meter en 10.000 vierkante meter aan overdekte tentoonstellingsruimtes
  • een campus voor groen onderwijs en een innovatiewerkplaats voor onderzoek
  • 700 parkeerplaatsen en 450 parkeerplaatsen voor personeel; parkeeroverlast wordt bestreden met tijdelijke blauwe zone’s
  • een nieuwe brug van het Lumièrepark naar de Floriade; mogelijk ook watertaxi’s, een pontje, waterfietsen en een kabelbaan.

De vinger aan de pols

Oud-raadslid Ruud Pet waarschuwt dat het moeilijk is zicht te houden op de risico’s. Het evenement Floriade is gekoppeld aan de ontwikkeling van een deel van de stad, compleet met infrastructuur en hoger onderwijs. Als voorzitter van de enquêtecommissie deed hij onderzoek naar het Omniworld-debacle dat Almere ruim 20 miljoen euro kostte. Ook raadsgriffier Jan-Dirk Pruim stelt dat grote projecten zoals de Floriade lastig door de gemeenteraad zijn te controleren. Beide heren pleiten voor het instellen van een volggroep die het project nauwlettend in de gaten houdt en aan de bel trekt als het niet goed gaat. Ruud Pet wil verder dat kritische burgers en experts het college tegenspel kunnen bieden.

Naast de financiële risico’s vindt een aantal bewoners van de Filmwijk dat het groene uitzicht, het Vogeleiland en Utopia behouden moeten blijven. Zij willen voorkomen dat het groen straks wordt overstemd door hoogbouw. Weer anderen vinden een boulevard maar niks als er auto’s op gaan rijden. Inderdaad in tegenspraak met het doel om de Floriade zo ‘groen’ mogelijk te maken.

62 procent van de Almeerders denkt dat de Floriade 2022 nuttig en goed is voor de stad. Dat blijkt uit een opiniepeiling, gehouden in opdracht van Omroep Flevoland. 29 procent van de ondervraagden denkt daar anders over. De oppositie tegen de Floriade in de gemeenteraad vreest dat de wereldtuinbouwtentoonstelling een financieel debacle wordt. Maar ex-wethouder Mulder stelt dat nog niemand er in geslaagd is om een gat te schieten in het Masterplan. Nu de bouw van de Floriade echt is begonnen, moet de gemeente zorgen voor transparantie. Zodat de gemeenteraad en bewoners de vinger aan de pols van de nieuwe wethouder Herrema kunnen houden.

Burgers in de volggroep?

Eind september, bij het schrijven van het artikel, was de volggroep nog niet ingesteld. De Floriade lijkt op het stadhuis even uit beeld, maar komt de komende maanden wel weer op de politiek agenda als de nieuwe wethouder aan het werk gaat. Onlangs heeft de raad gesproken over bestuurlijke vernieuwing. Daarbij kwam de vraag aan de orde ‘hoe de gemeente bewoners meer kan betrekken’. Dus zou het niet zo moeilijk moeten zijn om burgers in de volggroep te benoemen.

Floriade - wild projects
Almere Centraal in het groen (artist impressie van PAC)

Voorstellen van bewoners

Omwonenden van het Weerwater willen invloed op de plannen voor de Floriade. Dit gebeurt door individuele bewoners, het Platform Filmwijk en het Platform Almere Centrum (PAC). De Filmwijk ziet kansen om de wijk en het Lumièrepark aantrekkelijker te maken. Iedereen ziet graag de hoogspanningsmasten verdwijnen. Het PAC wil een ‘groene loper’ door het centrum en openbaar vervoer naar de Floriade. Bewoners met een afstand tot de arbeidsmarkt moeten de kans krijgen om een (betaalde) bijdrage te leveren. Verder wil het PAC dat de aan ’t Weerwater grenzende wijken  samen met één gezamenlijke visie komen. Floriade - wild projects

Bronnen: o.a. rapport Floriadepark en de Filmwijk 2014; rapport Growing Green Citizens van het PAC; interviews ‘Over Flevoland Gesproken‘ Floriade_wethouder_Herrema

Dit artikel is gepubliceerd in het herfstnummer van de Filmwijkkrant. Voor het kerstnummer van deze krant is   wethouder Tjeerd Herrema geïnterviewd met de hierboven gestelde vragen.

Wethouder Herrema: ‘kom maar op met leuke ideeën’

Zintuigen staan op scherp bij een bordje patat

Share

Filmwijkers en Lumièrepark?

Wat willen Filmwijkers wel en wat niet met het Lumièrepark? 

Het Lumièrepark is een groene zone tussen de huizen in de Filmwijk en het Weerwater. In de afgelopen twintig jaar zijn er plannen gemaakt om er een levendig stadspark van te maken. Het college van B&W van Almere heeft in 2001 de ruimtelijke visie Lumièrepark, Cultuurpark vastgesteld. Dit plan is nooit uitgevoerd. Maar er waren ook bewoners tegen plannen om het park meer inhoud te geven. Zo hebben bewoners in de jaren negentig de plaatsing van De Paviljoens in het Lumièrepark tegen gehouden. Maar ook andere initiatieven zijn door bewoners geblokkeerd. Zoals het gebouw van het architectuurcentrum Casla met een horeca-functie. De Prijsvraag Rondje Weerwater heeft ruim tien jaar later weer nieuwe ideeën opgeleverd. Hieronder staan de meest opvallende plannen voor het park van ‘toen en nu’.

Lumièrepark Cultuurpark: het plan van de gemeente in 2001

In 2001 stelt het college van B&W het plan vast om het Lumièrepark cultureel te ontwikkelen. Met een kunstpaviljoen, een bijzonder horeca paviljoen en een architectuurcentrum. Verder wilde de gemeente in het park een aantal beelden plaatsen.

Volgens het plan zouden in het kunstpaviljoen werken uit de kunstcollectie van Almere worden geëxposeerd. Om kunst in de geest en het elan van de nieuwe polderstad te tonen. In en rond het gebouwtje konden culturele activiteiten worden georganiseerd.

In een drijvend architectuurcentrum zou het CASLa, het architectuurcentrum moeten komen. Het ontwerp Floating Media van twee Franse architecten had de prijsvraag Casa CASLa gewonnen. Het drijvende CASLa-paviljoen zou door een steiger met het Lumièrepark worden verbonden.

Verder was er nog voorzien in een horecapaviljoen op de vaste wal. Het gebouw zou worden ontworpen door Sanaa, de Japanse architecten die jaren later de Schouwburg bouwden. Overdag open voor koffie en een lunch, in de avonden voor kamerconcerten, literaire salons en exposities. Dus allemaal activiteiten die zouden passen bij het culturele karakter van het plan Lumièrepark Cultuurpark. Het was de bedoeling om met de nieuwe programmering nieuwe gebruikers naar het park te trekken. De geplande beeldenroute zou mensen kunnen verleiden uit het stadscentrum naar het park te wandelen. Als laatste voorziening was nog voorzien in een podium voor kleinschalige muziekuitvoeringen en toneelvoorstellingen. Maar ook voor een buurtfeest.

Niet slim

Een mooi plan om van het centrum een meer volwassen stad te maken. Maar het was niet zo slim en helemaal niet nodig om 50 parkeerplaatsen en een parkeerplaats voor een bus in het park te plannen. In het ruim twee keer zo grote Vondelpark in Amsterdam zijn toch ook geen parkeerplaatsen voor bezoekers? Bovendien ligt er tussen het Lumièrepark  en het ziekenhuis een groot parkeerplein. Met deze geplande voorziening gaf de gemeente bewoners munitie om het plan te bestrijden.

Verder staat er in het door het college vastgestelde plan Lumièrepark, Cultuurpark iets opvallends: ‘Door vroegere afspraken van de gemeente met bewoners in de aan het park grenzende appartementen is de realisatie van bouwwerken in het noordelijke helft van het park uitgesloten.’ Dit zijn waarschijnlijk ook de bewoners geweest die de plaatsing van De Paviljoens in de jaren negentig hebben tegen gehouden.

Dit roept een paar vragen op. Kan de gemeente met een beperkt aantal bewoners dit soort vergaande afspraken maken? En hoe lang zijn die eigenlijk geldig? Tot in de eeuwigheid? Kun je de stad nog wel ontwikkelen als er van alles is dichtgetimmerd? En de meest indringende vraag: Waarom heeft B&W het vastgestelde plan nooit uitgevoerd? In het zomernummer hopen we antwoorden op deze vragen te kunnen publiceren.

Nieuwe initiatieven

Gelukkig zijn er steeds Almeerders die met initiatieven proberen meer levendigheid te realiseren. Zoals het idee voor de ontmoetingsplek in het vorige FWK-nummer. Of het chique plan Fête Champêtre van  Berry Koevoets en James Heus, dat zij hebben ingediend voor de Prijsvraag Rondje Weerwater. Zij schrijven:

‘Het Lumièrepark is één van de potentiële gebieden in de stad die de verbinding kan vormen tussen het centrum en de Floriade. Een ‘verborgen parel ’ die zo dicht bij is , maar zover weg lijkt. Juist hier moet een groene loper komen die de fysieke barrière moet doorbreken. Door de route in verschillende subgebieden te verdelen, maakt het aangenamer door dit gebied voort te bewegen. Tevens is er dan keer op keer iets nieuws te beleven . Zowel op het gebied van activiteiten als mede het landschap dat door de seizoenen heen verandert. Het i s dan géén transitiezone meer, maar een verblijfsplek!’

Het plan heeft de volgende onderdelen:

  • langs het water komen platforms, fijne uitzichtpunten voor contact met het weerwater
  • een trap tevens tribune voor muziek en theater met uitzicht op de skyline van de stad
  • een Belvedère, Italiaans voor mooi uitzicht, het hoogste punt van het park
  • hoge grassen en planten zoals in de tuinen van Piet Oudolf
  • een parkvilla zoals Villa Augustus in Dordrecht
  • een plek voor stadstuinieren.

De indieners zijn met hun plan Fête Champêtre een van de winnaars van de Prijsvraag Rondje Weerwater. James Heus vertelt dat zij met dit idee het Weerwater meer het hart van Almere willen maken. Het Lumièrepark biedt daarmee ruimte voor o.a. sport, theater en verdere vormen van recreatie. De Gemeente is volgens James nu aan zet voor het verdere vervolg van het proces. Dit gaat in samenwerking met de andere winnaars van de prijsvraag in een klankbordgroep. De Gemeente heeft hierin een adviserende rol. James: ‘Met het oog op de huidige ontwikkelingen rond de Floriade hopen wij op een mogelijke integratie met het algemene plan dat voor hiervoor is gemaakt.’

Wat willen de Filmwijkers?

Het Platform Filmwijk schrijft in juli 2013 in een brief aan B&W van Almere: ‘Plannen voor (…) het plaatsen van de Paviljoens in het Lumièrepark zijn niet doorgegaan na grote protesten van bewoners. Het lijkt of bewoners zich alleen verdedigend opstellen. Maar uit een wijkpanelonderzoek van het Platform Filmwijk blijkt wel degelijk ook een constructieve opstelling: de vestiging van kleinschalige horeca in het Lumièrepark wordt door de meerderheid niet afgewezen, maar juist wenselijk geacht. Wanneer vanuit een vertrouwensrelatie bewoners om hun mening wordt gevraagd ontstaan er in Almere veel mogelijkheden.’

Hoe nu verder?

Er is nu zo’n twintig jaar een patstelling. Enerzijds B&W van de gemeente die niet doorpakt en anderzijds (groepjes) bewoners die plannen tegenhouden. Er wonen bijna 11.000 mensen in de Filmwijk en in het centrum van de stad een kleine 2000. Hoe kun je ervoor zorgen dat iedereen betrokken wordt en kan meedenken over de invulling van het Lumièrepark? Daarover meer in het zomernummer van de Filmwijkkrant. Reageren kan natuurlijk ook via info@filmwijkkrant.nl

Dit artikel is verschenen in de Filmwijkkrant van april 2015

Gebruikte documenten:

Lumièrepark Cultuurpark. Ruimtelijke visie. Vastgesteld door B&W 13 februari 2001. Gemeente Almere

De Lumièreparkkamer: bloeiende ontmoetingsplek aan het Weerwater. Filmwijkkrant december 2014

Brief van Platform Filmwijk aan B&W van Almere. Onderwerp: Zienswijze conceptnota Kleur aan Groen. 3 juli 2013

Fête champêtre. De verbindende parel tussen het centrum en de Floriade. juni 2014. Te downloaden op www.growinggreencities.nl

Share

Lumièrepark stadspark?

Lumièrepark zou toch een stadspark worden?

Half acht op een mooie avond in de Filmwijk. Het terras van het Paviljoen Filmhelden in het Lumièrepark zit helemaal vol met mensen die koffie, thee of een biertje drinken. De avondzon verwarmt de bezoekers, het Weerwater ligt er rimpelloos bij. Een paar kinderen poelen in het water aan het strandje dat is aangelegd voor het terras. De skyline van het stadscentrum verliest langzaam zijn kleuren door de avondzon. Een singer-songwriter speelt gitaar en zingt eigen composities. Op een tafel worden biologische hamburgers met friet en sla geserveerd. Om half negen begint de nieuwste aflevering van de ‘Bioscoop’, een buurtsoap met de belevenissen van de familie de Gooyer, eigenaar van een vervallen bioscoop. Filmwijkers treden op als acteur. Het is de hele dag al druk geweest in de ‘huiskamer van de Filmwijk’. De prachtige plek in het Lumièrepark is die dag ook gebruikt voor een brainstormsessie door de partners van de Floriade.

In korte tijd is Filmhelden een bloeiende ontmoetingsplek in de Filmwijk geworden. Buurtbewoners organiseren allerlei activiteiten voor en met elkaar.

Dit past in de trend dat burgers steeds meer dingen samen doen. Het Paviljoen Filmhelden ligt midden in de Filmwijk en is gemakkelijk met de fiets te bereiken. Ook rond de ‘huiskamer’ zitten steeds vaker jongeren in het gras met een gitaar, een boek of met studiemateriaal. Het Lumièrepark begint al een beetje op het Vondelpark te lijken.

Lumièrepark
oorspronkelijk ontwerp door Alle Hosper

Het paviljoen Filmhelden

Ontmoeten, zitten, kijken, luisteren, samen koken, proeven, creëren, beleven, vertonen en doen midden in de Filmwijk. Het lijkt op een strandpaviljoen waar je kunt eten en drinken. Maar het is vooral een ontmoetingsplek, dé culturele huiskamer van de Filmwijk. Het kan worden gerund als een buurtonderneming. Bewoners kunnen er vergaderen en workshops organiseren. Met de inkomsten van het café worden culturele activiteiten georganiseerd. Doelgroepen, bijvoorbeeld ouderen, kunnen in de ochtenden aan de slag. Op zaterdag en zondag zijn er speciale activiteiten in het Lumièrepark. Voor ouderen ontmoetingssessies, voor kinderen kinderdisco, op zaterdagavond akoestische sessies. In de Filmwijk stikt het van de muzikale talenten zoals pianisten en gitaristen. Wat zou het leuk zijn om hen een podium te geven. Met kunst aan de muur tonen  Filmwijkers hun eigen kunstwerken. En eens in de maand voert de toneelgroep de buurtsoap de Bioscoop op.

Van en voor bewoners

Hoe ziet het gebouw eruit? Het bestaat uit containers met een overdekte patio. Het is een mobiel gebouw dat tijdelijk –bijvoorbeeld 5 of 10 jaar- kan worden neergezet. Met eten en drinken ‘zonder afval’, dat past bij het doel ‘Almere Stad zonder afval’ van Growing Green Cities. Bijvoorbeeld door de koffieprut te gebruiken voor het kweken van oesterzwammen, die weer dienen als ingrediënt voor tapas. Ook het stadhuis kan meedoen door koffiedik te leveren.

Buurtbewoners en creatieve ondernemers organiseren in en rondom de huiskamer culturele activiteiten. Zo ontstaat een locatie met een brede programmering in het Lumièrepark. Samen met de inzet van de bewoners van de Filmwijk kan het paviljoen Filmhelden een bruisende ontmoetingsplek in de stad worden.

Lumièrepark
ontwerp_Lumièrepark met paviljoen Filmhelden (geel icoon)

Waar?

Het Paviljoen Filmhelden kan aan de rand van het Weerwater in het Lumièrepark worden gevestigd. Ongeveer op de gele hot spot op het kaartje. Een wandelpad van de Schouwburg naar het Lumièrepark verbindt het centrum met de parkkamer. Het pad loopt langs een groene strook met bomen en  kleine baaien met zandstrandjes. Deze speelse rand aan het Weerwater vergroot de aantrekkingskracht van het centrum. En door de bomen heeft de wind minder vrij spel in het stadscentrum.

(gepubliceerd in de Filmwijkkrant van december 2014 – www.filmwijkkrant.nl)

Share